Chăm sóc trẻ sơ sinh đúng cách luôn là mối quan tâm của những người làm mẹ, đặc biệt là của những chị em lần đầu làm mẹ. Mời các bạn cùng tham khảo những lời khuyên sau đây để giúp chị em làm mẹ thật là vui khỏe và hạnh phúc nhé!

3. Cách bế và đỡ bé

Bạn có thể chọn một vài cách an toàn và thoải mái để bế một em bé sơ sinh. Dù tư thế bạn chọn là gì thì bạn phải luôn đỡ đầu bé vì cổ của bé chưa đủ cứng cáp để có thể giữ được đầu.
– Bắt đầu bằng cách đặt bé nằm ngửa và dùng hai cánh tay bế bé lên, một tay đỡ phía dưới trong khi tay kia có thể để thoải mái.
– Dùng cánh tay đỡ đầu bé còn phần bàn tay đỡ phần mông. Cánh tay kia của bạn bây giờ có thể hỗ trợ hoặc vuốt ve bé nhẹ nhàng.
4. Cho con bú

Trẻ sơ sinh thường ăn 3-4 giờ một lần, thậm chí một số trẻ cứ hai tiếng lại ăn một lần.
Trẻ sơ sinh bú sữa mẹ sẽ ăn thường xuyên hơn trẻ bú bình vì sữa mẹ dễ tiêu hóa. Khi lớn lên, bé sẽ ăn ít hơn nhưng bữa ăn của bé sẽ kéo dài hơn.
Em bé của bạn sẽ cho bạn biết khi nào bé đã no, cách dễ nhận thấy nhất là bé từ chối núm vú hoặc bình sữa.

Vì trẻ sơ sinh khỏe mạnh hiếm khi bị mất nước, nên không cần thiết phải bổ sung nước lọc hay nước trái cây cho con.

Trên thực tế, lượng sữa mẹ hoặc sữa bình cũng đáp ứng tất cả các nhu cầu nước của trẻ sơ sinh trong vòng ít nhất sáu tháng đầu đời.
Nếu bạn nghĩ rằng em bé của bạn có thể bị mất nước, hãy xem những dấu hiệu như: hôn mê, đi tiểu ít hơn 8 lần một ngày, từ chối ăn, da khô, sẫm màu…
Trong những trường hợp nghiêm trọng hơn, một điểm mềm trũng sẽ xuất hiện trên đỉnh đầu của bé.
5. Giúp bé ợ hơi

Trẻ sơ sinh có xu hướng nuốt không khí trong khi đang bú, khiến các bé bị ợ thức ăn lên hoặc trở nên khó tính nếu không được ợ hơi thường xuyên vì bị đầy bụng.
Hãy thử ba phương pháp giúp bé ợ hơi nói chung.
– Bé đứng em bé dựa vào cổ của bạn. Vỗ nhẹ vào lưng bé bằng bàn tay kia. – Để em bé nằm sấp trên đùi của bạn và vỗ nhẹ tay vào lưng bé.
– Cho em bé ngồi trong lòng, đỡ ngực và đầu rồi vỗ vào lưng bé.
6. Cho bé ngủ

Một số trẻ sơ sinh ngủ 10 tiếng một ngày, trong khi những trẻ khác ngủ nhiều tới 21 giờ mỗi ngày.
Các bé thường ngủ cả đêm và ngày trong vài tuần đầu tiên. Hơn nữa, hầu hết các bé không ngủ suốt đêm cho đến khi khoảng bốn tháng tuổi.
Để điều chỉnh thói quen, mẹ hãy cho trẻ sơ sinh thức vào ban ngày và ngủ vào ban đêm, các mẹ hãy thử những cách dưới đây:
– Tránh để chỗ ngủ của con có quá nhiều ánh sáng hoặc thay tã ban đêm quá lâu. Hãy chắc chắn đưa bé của bạn nằm ngủ lại ngay sau khi cho ăn và thay tã vào ban đêm.

– Nếu con bạn ngủ lâu hơn ba hoặc bốn giờ ban ngày, hãy gọi bé tỉnh dậy và chơi với bé. Vì khi bé ngủ quá nhiều lúc sáng, tối đến bé sẽ khó ngủ hơn.
– Đặt bé nằm trên một tấm nệm phẳng và chắc. Không để các vật mềm, mịn như gối, thú nhồi bông xung quanh khi bé đang ngủ.
Mặc dù có vẻ như vô hại, nhưng các sản phẩm này có thể làm tăng nguy cơ tử vong do ngạt thở.
7. Dỗ bé nín khóc
Với trẻ sơ sinh, nguyên nhân khiến bé khóc không phải lúc nào cũng rõ ràng. Nếu bạn đã thay đổi phương pháp mà con bạn vẫn khóc, hãy thử các cách dưới đây.

– Cho con ợ hơi thường xuyên, ngay cả khi bé không có cảm giác khó chịu. Nếu bạn cho con bú, hãy cho bé ợ mỗi lần chuyển bầu ngực. Nếu trẻ bú bình, cho bé ợ hơi sau khi ăn 60 hoặc 90ml sữa bột. Ngưng cho bú nếu bé khó chịu hoặc quay đầu từ chối núm vú hoặc bình sữa.
– Đu đưa bé trong vòng tay bạn từ bên này sang bên kia. Ca hát, nói chuyện cũng có làm bé ngừng khóc.
– Hãy đặt con vào xe đẩy và đi dạo. Việc chuyển động cũng có tác dụng làm dịu trẻ sơ sinh.
– Cho bé tắm nước ấm.
8. Tạm biệt khăn giấy ướt

Mặc dù các loại khăn giấy ướt cho trẻ sơ sinh được bày bán khắp mọi nơi nhưng bạn thật sự không cần dùng đến chúng đâu. Không chỉ tốn kém mà các loại giấy ướt để vệ sinh cho bé còn bị nghi ngờ có thể làm hại đến làn da nhạy cảm của trẻ sơ sinh.
Đặc biệt những bé được nuôi bằng sữa mẹ có phân lỏng, ít acid và vi khuẩn, còn nước tiểu của bé thì loãng nên không cần dùng đến các loại khăn giấy ướt có tẩm hóa chất để lau chùi cho bé. Thay vào đó bạn hãy dùng những khăn vải xô lau nhẹ nhàng cho bé, sau đó giặt sạch để lần sau dùng tiếp.
9. Không sợ bé tè tràn tã

Việc thay tã cho bé buổi tối hẳn là “ác mộng” với nhiều người.
Do đó, bạn nên cho bé mang tã dùng ban đêm hoặc mặc thêm một lớp tã vải bên trong.
Cách này sẽ ngăn được tình huống bé tè tràn tã.
10. Chẳng cần đến giày

Cho đến khi bé biết đi và thường hay ra ngoài, bạn không cần phải mua giày cho bé. Những đôi giày của trẻ con quả là rất xinh xắn nhưng tốt hơn là bạn để dành tiền cho những thứ quan trọng hơn.
Thay vào đó, các loại vớ cho trẻ sơ sinh lại rẻ và tiện dụng hơn nhiều.
11. Cẩn thận với “vòi phun nước” của bé

Điều này đặc biệt dành cho những mẹ có con trai nhé. Khi bạn tháo tã cho bé, bé có thể bị lạnh đột ngột ở vùng kín và sinh ra phản xạ là … tè!
Vì thế, nhớ tháo tã chậm rãi để tránh nước tiểu của bé tung tóe khắp nơi. Bạn cũng có thể bọc bên trong một lớp tã vải mỏng để thấm nước tiểu của bé trước khi nó văng vào mặt và mắt của bạn.
12. Đừng ngại ôm ấp con nhỏ

Bạn có thể đã nghe nhiều người bảo rằng không nên ôm ấp con suốt ngày để bé không quên hơi mẹ. Tuy nhiên, nên nhớ rằng dù bạn có ôm ấp con bao lâu đi nữa cũng không thể làm hư bé.
Dạy cho con tính tự lập và xa rời con là hai chuyện hoàn toàn khác nhau. Bạn nên để bé cảm nhận được rằng bé là thành viên gia đình được mọi người yêu thương và trân trọng.
Khỏe Mới Vui  sưu tầm và biên soạn – Chăm Sóc Trẻ Sơ Sinh Đúng Cách

Với những người làm mẹ lần đầu, việc chăm sóc con thế nào cho tốt, những việc cần làm là gì, sau đây là quy trình chăm sóc trẻ sơ sinh.

Có rất nhiều việc không tên mà mẹ cần làm cho bé, hãy cùng chúng tôi điểm qua nhé!

1. Dinh dưỡng

  Ở giai đoạn sơ sinh thì trẻ chỉ bú mẹ, nên vấn đề dinh dưỡng mẹ chỉ cần lưu ý cho bé bú theo nhu cầu, để có nhiều sữa cho con bú mẹ nên ăn những thực phẩm giàu chất dinh dưỡng, ăn đa dạng các loại thực phẩm, không cần thiết kiêng khem quá mức, tuy nhiên cũng cần tránh những thực phẩm cay, nóng, làm ảnh hưởng đến chất lượng sữa mẹ.

2. Vệ sinh cơ thể và tóc

Tắm là một trong những cách chăm sóc đơn giản nhất ngay từ khi bé cất tiếng khóc chào đời. Chuẩn bị cho bé một chậu tắm bằng nhựa, một ghế gập nhỏ bằng vải xốp để đặt bé khi tay mẹ mỏi.

Nước cho bé tắm dù mùa hè hay mùa đông nên duy trì ở nhiệt độ 37 độ C, nếu nước nóng quá sẽ gây ra các vết bỏng rát trên da bé, mẹ dùng lòng bàn tay xoa nhẹ. Chú ý, các khăn tắm phải sạch sẽ, nếu không đó sẽ là nơi cung cấp mầm gây bệnh kí sinh.

Đối với tóc, cần dùng dầu gội hàng ngày trong 4 tháng đầu tiên để nhằm loại bỏ lớp da cáy. Xoa nhẹ nhàng đầu bằng dầu thích hợp rồi dùng vòi nước hoa sen có nước ấm hay dùng cốc nhựa dội thật nhẹ, từ từ lên đầu bé.

Cuối cùng, khi mọi thủ tục đã hoàn tất, quấn bé vào trong khăn tắm mềm, lau sạch mọi kẽ da để sự ẩm ướt không lưu lại, tấn công làn da nhạy cảm của bé.

3. Vệ sinh phần kín

Vệ sinh mông luôn đi kèm với việc thay đồ cho bé. Việc vệ sinh vùng này thường xuyên là rất tốt, giúp bảo vệ da của bé, bởi trong phân và nước tiểu có chứa axit và các vi khuẩn gây hại. Cần chú ý làm khô bé với khăn tắm thấm nước bằng những cái vỗ vỗ nhẹ liên tiếp, đặc biệt chú ý đến những nếp gấp ở bẹn.



Cơ quan sinh dục của bé cũng cần được chăm sóc kĩ lưỡng. Đối với một bé gái, sử dụng miếng gạc hay vải cô-tông ướt không có xà phòng vệ sinh trong mọi nếp gấp (kể cả những mép âm đạo) và theo hướng từ âm hộ xuống hậu môn.

Đối với bé trai, rửa sạch với một miếng gạc giấy hay vải côt-tông ướt không xà phòng làm sạch dương vật cũng như phần đầu của quy đầu, khi tiến hành phải thật nhẹ nhàng, tránh vén bao quy đầu khi bé chưa được 4 tháng tuổi. Trong trường hợp có những nốt đỏ, chầy xước, hãy dùng thuốc mỡ hay nước rửa vệ sinh để bảo vệ và làm dịu các biểu bì ở mông.

4. Thay quần áo

Công việc này phải thực hiện 6-10 lần/ngày trong những tháng đầu tiên với các thao tác thuần thục. Tã lót cần thiết phải được chuẩn bị đầy đủ. Đặt nhẹ nhàng bé nằm duỗi thẳng trên giường hay bàn quấn tã, ở dưới lót một khăn vệ sinh sạch. Mở từng lớp tã, đầu tiên là vệ sinh phần mông rồi gấp tã lại đặt dưới mông.


Sau đó lấy tã bẩn đi, thay bằng tã sạch. Chú ý khi buộc tã, nút buộc phải cao hơn rốn, với bé trai cần để chim của bé phía dưới nút buộc để không bị di chuyển lên phần trên khiến bé đau. Trong khi thay tã, không được rời bé một giây và một tay luôn giữ bé để phòng những tình huống rủi ro như bé ngọ nguậy rồi ngã...

5. Vệ sinh cuống rốn

Cuống rốn sẽ tự rụng trong khoảng 5 - 15 ngày. Rất nhiều bác sỹ khuyên các bà mẹ chú ý vệ sinh đến vùng nhạy cảm này (bôi iodine ở phần cuối của cuống rốn), luôn để thoáng khí để cuống rụng nhanh.


Chú ý khi quấn tã không động đến vùng này. Khi cuống rốn rụng, vết sẹo nhỏ sẽ nhanh chóng liền lại. Nhưng khi thấy có các biểu hiện bất thường như cuống tấy đỏ, có mủ thì cần hỏi ý kiến bác sĩ nhi khoa.

6. Vệ sinh mắt

Khi mới sinh, đôi mắt của bé rất yếu ớt, lông mi thường bị dính vào buổi sáng. Dùng một miếng gạc (bông) tiệt trùng tẩm nước muối muối sinh lý 9/1000 để lau sạch mắt cho bé, mỗi bên một miếng riêng biệt. Bắt đầu từ vùng sạch nhất để tránh dây ghèn mắt ra các khu vực khác.



Bạn đừng quá lo lắng khi thấy ghèn mắt màu trắng, đôi khi có kèm với ít máu, đó không phải là triệu trứng của nhiễm trùng. Nguyên nhân là do việc giảm progesteron lấy từ cơ thể mẹ khi còn trong bụng mẹ nên chúng sẽ tự biến mất. Để yên tâm hơn, bạn có thể hỏi ý kiến bác sĩ nhi khoa.

7. Vệ sinh mũi

Thường xuyên lau mũi cho bé bằng những miếng bông nhỏ khử trùng, tẩm nước muối sinh lý 90/00 (mỗi bên lỗ tai dùng một miếng bông vệ sinh riêng). Hết sức cẩn thận khi đưa miếng bông vào sâu trong cánh mũi, ngoáy thật nhẹ để lấy hết các chất nhớt. Các bé không hề thích thú với hành động này đâu.

8. Vệ sinh tai

Đối với tai, không được sử dụng các dụng cụ cứng và có đầu nhọn để làm sạch vành và lỗ tai. Chọn một que tăm bông nhỏ, làm thật khéo, nhẹ nhàng để không làm thủng màng nhĩ của bé. Khi thao tác, bạn cần giữ đầu của bé thật chắc để tránh bé ngọ nguậy, khiến việc vệ sinh không an toàn.

9. Vệ sinh móng tay


Kiểm tra tình trạng móng tay của bé, nếu chúng quá dài hay gãy thì cần sửa móng tay của bé ngay. Sử dụng những chiếc bấm móng tay thật sắc, đầu tròn phù hợp, tránh để lại những miếng mẩu móng tay thừa ở hai bên móng, đó có thể là nguyên nhân gây viêm nhiễm và đặc biệt không nên cắt móng tay quá ngắn.

10. Tắm nắng

Tắm nắng là phương pháp dùng ánh sáng mặt trời buổi sáng sớm tiếp xúc trực tiếp lên da để tổng hợp vitamin D. Vitamin D đóng vai trò quyết định trong việc thành lập và tăng trưởng xương của trẻ em do làm tăng hấp thu canxi và phot-pho ở niêm mạc ruột.


80% vitamin D được tổng hợp ở da dưới tác dụng của tia cực tím tiếp xúc trực tiếp lên da, 20% vitamin D còn lại có từ sữa mẹ và thức ăn (thịt, dầu cá thu, cá mòi, trứng, bơ, nấm, đậu…). Thiếu vitamin D sẽ gây giảm hấp thu canxi. Hậu quả là làm giảm calci trong máu khiến bé bị còi xương, biến dạng xương. Vì vậy đề phòng còi xương cho bé, các mẹ nên cho bé tắm nắng hằng ngày.

 

Vì sự an toàn của bé, các mẹ hãy tinh tế và cẩn thận trong khâu lựa chọn dầu gội, sữa tắm cho bé, đừng vì chút sơ suất trong việc kiểm tra, chút cảm tính mà vô tình làm hại đến con mình.

10. Nếu sử dụng sản phẩm mà thấy bé bị kích ứng da hay viêm nhiễm thì phải đưa bé đi bác sĩ khám ngay.

Đây là quy trình tắm cho trẻ sơ sinh được thực hiện tại bệnh viện Mayo Clinic, bang Minnesota, Mỹ. Hãy cùng theo dõi để học cách tắm cho bé đúng cách bạn nhé.

Trước khi tắm cho trẻ sơ sinh:
Hãy quấn bé trong một chiếc khăn lông to, ấm. Bạn đặt bé nằm trên một chiếc khăn lông to khác. Lấy khăn xô, nhúng vào chậu nước ấm đặt bên cạnh, vắt ráo nước rồi nhẹ nhàng vệ sinh mắt, mũi cho bé.

Trước khi đặt bé vào chậu tắm, nên kiểm tra lại nhiệt độ của nước trong chậu tắm băng mặt trong khuỷu tay hoặc nhiệt kế đo độ.

Cách tắm cho trẻ sơ sinh được thực hiện như sau:
Bước 1: Lau mặt cho bé: Giữ nguyên cơ thể bé trong tã, đặt bé nằm gọn trong lòng bàn tay bạn, đầu bé nằm trên một bàn tay của bạn, dùng tay còn lại nhúng khăn sữa vào thau nước ấm, vắt hơi khô và nhẹ nhàng lau mặt bé thật sạch, chú ý đến phần mí mắt và mũi.

Bước 2: Quấn bé vào chiếc khăn tắm hoặc chuyên dụng dành cho trẻ sơ sinh, để bé ở tư thế nằm ngửa, tắm từng phần một cơ thể từ hai bên cánh tay cho đến xuống phần chân và bộ phận sinh dục, chú ý giữ cơ thể bé trong tã để tránh bị lạnh. Đặc biết chú ý phần nách, phía sau tai, xung quanh cổ của bé.
  Bước 3: Bé không cần được gội đầu hàng ngày. Nếu đầu bé bẩn và có cứt trâu, hãy nhẹ nhàng nhỏ 1-2 giọt dầu gội trẻ em lên vùng da đầu có cứt trâu, sau khi đã làm ướt tóc bé với khăn ẩm. Đợi một chút rồi dùng lược mềm, cẩn thận chải tóc cho bé.
Bước 4: Một tay mẹ nâng cao gáy của con lên để nước không rơi vào mắt bé. Tay còn lại dùng khăn ẩm xoa đầu cho bé cho tới khi hết dầu gội và tóc bé sạch sẽ. Cuối cùng, xả lại cho thật sạch dưới vòi nước ấm.
Bước 5: Tiếp tục vệ sinh vùng kín, bẹn cho bé. Lưu ý thao tác tắm của mẹ nên nhanh nhưng chắc chắn để không làm trượt bé. Đồng thời, chú ý luôn vẩy nước ấm lên người bé để bé không bị lạnh.
Bước 6: Bạn có thể choàng khăn tắm khô cho bé để giữ ấm nửa thân trên. Bế bé trên tay rồi nhúng bàn chân bé trong nước ấm để vệ sinh các kẽ ngón chân.
Bước 7: Nhẹ nhàng nâng cơ thể bé lên và dùng ca nước sạch tráng lại người bé cho sạch, hoàn tất việc tắm gội, nhanh chóng quấn bé vào tã khô sạch, lau khô hết người bé bằng 2 chiếc khăn tắm.

Bước 8: Lấy miếng bông gòn ướt lau chùi bộ phận sinh dục bé. Làm vệ sinh rốn cho bé
Bước 9: Làm vệ sinh vùng kín và mặc tã cho bé.
Bước 10: Sau khi tắm nên cho bé ở phòng kín khoảng 30 phút và tránh gió lùa. Không nên cho bé ngâm mình quá lâu trong nước, đối với bé 2 tuần tuổi mỗi lần chỉ nên tắm từ 7-10 phút.